ΘΕΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ: Τα εμφράγματα χτυπούν νέους και γυναίκες. – Απειλή τα εμφράγματα και για τους 30άρηδες. – Ένοχο το τσιγάρο – Η άστατη διατροφή και το στρες είναι άλλες δύο αιτίες που προκαλούν πρόωρο θάνατο λόγω καρδιάς.

Ρεπορτάζ: Μαίρη Κατσανοπούλου
Ο 44χρονος γνωστός πλαστικός χειρουργός εξέταζε πριν από λίγες εβδομάδες ευδιάθετος τους ασθενείς του στο ιατρείο του στην Αθήνα. Το ίδιο βράδυ υπέστη ξαφνικά έμφραγμα του μυοκαρδίου και πέθανε. Ήταν ένας από τους χιλιάδες Έλληνες κάτω των 45 χρόνων που παθαίνουν καρδιακό έμφραγμα σε νέα ηλικία – αριθμός που ολοένα αυξάνεται.

«Μας εντυπωσιάζει και μας αναστατώνει το γεγονός ένας άνθρωπος 30, 40 ή 45 χρόνων να πεθαίνει πρόωρα από καρδιά», λέει ο διευθυντής του Ελληνικού Ιδρύματος Καρδιολογίας και ομότιμος καθηγητής Καρδιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Παύλος Τούτουζας. «Παράλληλα, όμως, μας εντυπωσιάζει εμάς τους γιατρούς το γεγονός ότι βλέπουμε τα τελευταία χρόνια γυναίκες στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας Εμφραγμάτων, από τις οποίες ήταν μέχρι πρότινος απούσες».

Αναζητήστε τον ένοχο και στις δύο περιπτώσεις – πού αλλού; – στο κάπνισμα. Στο 85%-90% των ανδρών που παθαίνουν έμφραγμα σε ηλικία μικρότερη των 45 χρόνων αιτία είναι – όπως αναφέρεται σε όλη την επιστημονική βιβλιογραφία – το κάπνισμα. «Το κάπνισμα έχει άμεσες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στα αγγεία», εξηγεί ο κ. Τούτουζας. «Η άμεση επίπτωση της νικοτίνης είναι ο σπασμός των αρτηριών. Παράλληλα, όμως, το μονοξείδιο του άνθρακα κυκλοφορεί αντί του οξυγόνου στο αίμα του καπνιστή, καθώς η αιμοσφαιρίνη το παίρνει γρηγορότερα από ό,τι το οξυγόνο, με αποτέλεσμα την κακή οξυγόνωση της καρδιάς».

Η εμπειρία των ξένων χωρών διδάσκει πολλά. «Η απαγόρευση του καπνίσματος στη Γαλλία μόνο στους δημόσιους χώρους για έναν χρόνο έφερε μείωση των έκτακτων εισαγωγών στις ΜΕΘ για καρδιαγγειακά επεισόδια κατά 15%», λέει ο κ. Τούτουζας. «Ανάλογη βελτίωση (17%) παρατηρήθηκε και στη Σκωτία. Μια τέτοια μείωση θα σήμαινε για την Ελλάδα 6.000-6.500 λιγότερους θανάτους τον χρόνο».

Εκτός από το κάπνισμα, βέβαια, η γυναικεία καρδιά έχει σήμερα έναν επιπλέον παράγοντα κινδύνου για έμφραγμα: «Οι γυναίκες φορτίζονται πολύ από τον διπλό ρόλο τους στο σπίτι και την εργασία», τονίζει ο κ. Τούτουζας.

Η έλλειψη ύπνου και πρωινού

Άλλη βασική αιτία αυτής της πρωτόγνωρης επιδημίας των εμφραγμάτων σε νέους ανθρώπους είναι η αταξία στη διατροφή και τον ύπνο, που διέπει τη ζωή των περισσοτέρων σήμερα. «Δεν έχουμε ομαλή ζωή, τακτικές ώρες φαγητού και ύπνου, μεσημεριανή σιέστα», τονίζει ο κ. Τούτουζας. «Ο ύπνος, όμως, είναι καλός γιατρός! Πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι ύπνος κάτω των 5 ωρών την ημέρα αυξάνει τα καρδιαγγειακά επεισόδια κατά 35%, έναντι του ύπνου των 7-8 ωρών. Όποιος δεν κοιμάται καλά, εμφανίζει πιο εύκολα υπέρταση».

Παράλληλα, έχουμε αντιστρέψει τη φυσιολογική σειρά των γευμάτων. «Ο οργανισμός μας δέχεται τρία κύματα κορτιζόλης κάθε 24ωρο. Ένα έντονο το πρωί, ένα λιγότερο έντονο το μεσημέρι και ένα πιο ήπιο το βράδυ», επισημαίνει ο κ. Τούτουζας. «Έτσι, το πρωί έχουμε τη δυνατότητα να δαπανήσουμε τα προϊόντα της τροφής (λίπη, υδατάνθρακες, πρωτεΐνες) προς τη σωστή κατεύθυνση, λόγω της δραστήριας ζωής που κάνουμε αυτές τις ώρες».

Στην περίφημη μελέτη Φράμινγχαμ, όσοι λάμβαναν όλες τις θερμίδες της ημέρας (2.300-2.500) σε ένα μόνο γεύμα το πρωί είχαν χάσει λίγο βάρος σε λίγες εβδομάδες. Όσοι λάμβαναν τις ίδιες θερμίδες τρώγοντας μόνο το βράδυ είχαν πάρει λίγο βάρος. «Το φαγητό μας το μεσημέρι είναι συνήθως στο πόδι», παρατηρεί ο καθηγητής. «Η πέψη μας γίνεται υπό το κράτος φοβίας και βιασύνης. Και το φορτωμένο βραδινό γεύμα προκαλεί κακό ύπνο, υπερχοληστεριναιμία, υπέρταση και διαταραχές του σακχάρου».

Σπασμός αρτηριών από άγχος

Το άγχος συντελεί στην εμφάνιση των εμφραγμάτων στις νέες ηλικίες. «Το χρόνιο άγχος προκαλεί σπασμούς στις στεφανιαίες αρτηρίες», εξηγεί ο κ. Τούτουζας. «Η στεφανιαία αρτηρία έχει διάμετρο μόνο 2-5 χιλιοστών. Εάν σκληρύνει ή τραυματιστεί, παθαίνει εύκολα ζημιά. Οι στεφανιαίες αρτηρίες, επίσης, βρίσκονται πάνω στην επιφάνεια της καρδιάς και παρακολουθούν τη σύσπασή της (60-70 φορές το λεπτό) _ σε αντίθεση με άλλες αρτηρίες που βρίσκονται πάνω σε κόκαλα. Γι’ αυτό είναι πιο εύκολο οι αρτηρίες της καρδιάς, σε σχέση με τις αρτηρίες σε οποιοδήποτε άλλο σημείο του οργανισμού μας, να υποστούν βλάβη».

Οι βλάβες στους νέους ανθρώπους είναι συνήθως μονοαγγειακές, σε αντίθεση με τις πολυαγγειακές βλάβες των μεγάλων ηλικιών. Δηλαδή, προκαλούνται από τραυματισμό του ενδοθηλίου μιας αρτηρίας σε ένα ή περισσότερα σημεία και απόφραξη.

Εθνική… νόσος τα εμφράγματα

Μόνο στην Ελλάδα δεν μειώνονται τα εμφράγματα, όπως συμβαίνει στην υπόλοιπη Δυτική, Νότια και Κεντρική Ευρώπη. «Είμαστε σήμερα οι χειρότεροι στην Ευρωπαϊκή Ένωση», υπογραμμίζει ο κ. Τούτουζας. «Μας ξεπέρασαν ακόμα και η Ισπανία και η Πορτογαλία, που ήταν σε χειρότερες θέσεις».

Επιπλέον, πάσχουμε από… άγνοια. Οι Έλληνες και οι Ελληνίδες βρέθηκε ότι δεν είναι καλά ενημερωμένοι για τις αιτίες που προκαλούν καρδιοπάθεια και έμφραγμα. Στον Μήνα Χοληστερόλης, που διοργάνωσε το 2008 το Ελληνικό Ίδρυμα Καρδιολογίας και στον οποίο συμμετείχαν 30.000 Έλληνες ηλικίας 15-94 χρόνων, μόνο το 15% απάντησε ότι θεωρεί το κάπνισμα παράγοντα κινδύνου για την καρδιά, μόνο το 8% την παχυσαρκία, μόνο το 6% την υπέρταση, μόνο το 3,4% τον διαβήτη, μόνο το 15% την υπερχοληστεριναιμία και μόνο το 5% το οικογενειακό ιστορικό. Αντιθέτως, φαίνεται να υπερτιμούν το στρες, καθώς 33% απάντησαν ότι το θεωρούν πολύ επικίνδυνο για την καρδιά.

Στην ίδια έρευνα, 63% των ερωτηθέντων ήταν υπέρβαροι, 58% έκαναν καθιστική ζωή, 43% είχαν αυξημένη χοληστερόλη, 34% κάπνιζαν, 25% είχαν υπέρταση και 11% είχαν σακχαρώδη διαβήτη.

Ο δεκάλογος της πρόληψης

1. Να ελέγχετε τα παιδιά για πίεση και χοληστερίνη, ιδίως εάν υπάρχει επιβαρυμένο οικογενειακό ιστορικό.

2. Στην ηλικία των 20 χρόνων να έχετε σαφή εικόνα της πίεσης, του σακχάρου και των λιπιδίων σας και να κάνετε ένα υπερηχοκαρδιογράφημα.

3. Εάν όλα είναι φυσιολογικά, να επαναλαμβάνετε τις εργαστηριακές εξετάσεις κάθε 5 χρόνια. Εάν όχι, να τις επαναλαμβάνετε κάθε χρόνο.

4. Να βγάλετε το τσιγάρο από τη ζωή σας.

5. Να γυμνάζεστε κάθε μέρα.

6. Να έχετε τακτικά γεύματα, με έμφαση στο πρωινό.

7. Να κοιμάστε 7-8 ώρες κάθε βράδυ.

8. Στην ηλικία των 40 (εάν είστε άνδρας) ή των 50 (εάν είστε γυναίκα) να κάνετε ένα τεστ κοπώσεως. Παράλληλα, να κάνετε υπερηχογράφημα καρωτίδων, κοιλιακής αορτής και αρτηριών κάτω άκρων.

9. Το τεστ κοπώσεως πρέπει να γίνει νωρίτερα εάν έχετε έναν παράγοντα κινδύνου (κάπνισμα ή υπέρταση ή παχυσαρκία ή σάκχαρο ή υψηλή χοληστερόλη κ.ά.).

10. Εάν αισθανθείτε οποιοδήποτε σύμπτωμα (πόνο, κάψιμο, σφίξιμο, βάρος) πάνω από τη μέση (στον θώρακα, την πλάτη, τον ώμο, τα χέρια), που διαρκεί λίγη ώρα και φεύγει και δεν έχει σχέση με την κίνηση (ιδιαίτερα μάλιστα εάν σας ξυπνήσει τη νύκτα), να πιείτε μια ασπιρίνη (των 500 mg) και να καλέσετε αμέσως το 166. Να ζητήσετε να σας πάνε σε νοσοκομείο που διαθέτει αιμοδυναμικό εργαστήριο.

Νέο φάρμακο μειώνει τους θανάτους κατά 19%

H πρώτη καλή είδηση του 2009 για την καρδιά αφορά ένα νέο φάρμακο, την πρασουγκρέλη. Το φάρμακο αυτό, που αναμένεται η έγκριση για την κυκλοφορία του από την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA), είναι αντιαιματοπεταλιακό, σαν την ασπιρίνη, αλλά βρέθηκε να μειώνει περισσότερο από αυτήν τα εμφράγματα και τους αιφνίδιους θανάτους από αυτά.

«Στη δεκαετία του 1980 μάθαμε ότι η ασπιρίνη προλαμβάνει τους θρόμβους στα αγγεία», επισημαίνει ο κ. Τούτουζας. «Στα τέλη της δεκαετίας του 1990 μάθαμε ότι μία άλλη ουσία, η κλοπιδογρέλη, μας προστατεύει και αυτή με τον ίδιο τρόπο. Σήμερα, μαθαίνουμε ότι η πρασουγκρέλη φαίνεται να έχει ακόμα καλύτερα αποτελέσματα από τα άλλα δύο φάρμακα».

Σύμφωνα με τη μεγάλη μελέτη Triton-Teme 38, σε 13.000 ανθρώπους επί 12 μήνες, η πρασουγκρέλη ελαττώνει τα εμφράγματα και τους θανάτους λόγω καρδιάς κατά 19%. «Συνιστούμε σε όσους έχουν δύο παράγοντες κινδύνου για στεφανιαία νόσο (π.χ. υπέρταση και παχυσαρκία ή υπερχοληστεριναιμία και κάπνισμα) να παίρνουν προληπτικά κάθε μέρα από την ηλικία των 35-40 χρόνων (εάν είναι άνδρας) ή από την ηλικία των 50 χρόνων (εάν είναι γυναίκα) ένα αντιαιματοπεταλιακό φάρμακο, όπως η ασπιρίνη», συμβουλεύει ο καθηγητής. «Εάν έχουν και επιβαρυμένο οικογενειακό ιστορικό, να παίρνουν αυτό το φάρμακο ακόμα και εάν διορθώσουν αυτούς τους παράγοντες κινδύνου».

Πηγή : ΤΑ ΝΕΑ Ένθετο Υγεία

Σχολιάστε

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: